Nguồn gốc đạo cao đài

  -  
*
*




Vous pouvez rechercher dans les articles de nos contributeurs sur le site et dans les collections sélectionnées sur Gallica.

Bạn đang xem: Nguồn gốc đạo cao đài



Ra đời trên đại lý tổ hợp các tư tưởng, tín ngưỡng (chủ yếu hèn là Phật giáo, Nho giáo, Đạo giáo), nhằm thể hiện niềm tin canh tân với dân tộc, đạo Cao đài gồm lượng bốn liệu tương đối lớn, khoảng chừng 300 ấn phẩm. Tứ liệu này được viết bởi 2 dạng văn tự, là quốc ngữ, và chữ Pháp, trong các số đó chữ quốc ngữ là chủ yếu. Về thời gian và không gian địa lý lưu hành: từ thời điểm năm 1926 cho 1945, tại một số tỉnh thành, như: Tây Ninh, đề nghị Thơ, Sa Đéc, Bến Tre, Mỹ Tho, dùng Gòn, Hà Nội… (Việt Nam), Paris (Pháp) trong những số ấy chủ yếu ớt là dùng Gòn.

Toàn cỗ tư liệu về đạo Cao Đài xuất hiện, tính từ lúc tôn giáo này chủ yếu thức thành lập và hoạt động (năm 1926) cho đến 1945, còn lại cho đến nay, gồm thể phân thành sáu các như sau:

Tư liệu về những toà thánh: như Thánh thất Vũng Liêm (1928), Thánh thất Mỹ Tho (1928), Thánh thất Mỹ Tho: Thánh ngôn về chánh tà yếu hèn lý (1931), Châu tri với chương trình: Toà thánh Tây Ninh (1928), Toà thánh Tây Ninh (1945)…

Các văn phiên bản hành chính, hoặc ghi chép tương quan đến sự ra đời hoặc hoạt động vui chơi của đạo phái, hoặc của tín đồ gia dụng Cao Đài comme Les sociétés secrètes en terre d’Annam  của Geoges Coulet (1926), Bài diễn văn của Hộ Pháp Phạm công tắc nguồn đọc tại Toà thánh Tây Ninh của Phạm công tắc (1928), Lịch sử của quan bao phủ Ngô Văn Chiêu là bạn đã tạo nên đạo "Cao đài" 1878-1932 (1932), Điều lệ Cao đài thượng đế hội giáo (1928),…

Tư liệu diễn giảng về đạo pháp, bao gồm những yếu đuối lĩnh cơ bạn dạng của tông pháp hoặc phần lớn phép tắc ví dụ trong đời sống thường ngày, như:

Pháp chánh truyền được chào làng sau lễ khai đạo ngày 15 mon 10 năm 1926 tại chùa Gò Kén, thôn Long Thành, Tây Ninh. Văn bản này được coi như Hiến pháp đối cùng với đạo Cao Đài, và gồm nội dung ấn định những hàng phẩm chức sắc, chức câu hỏi trong đạo, như: Ấn định số lượng nhân sự từng phẩm, quyền bính và nhiệm vụ từng phẩm, cách thức cầu phong và cầu thăng, phép tắc về phẩm phục áo mũ chức sắc, chức việc.

Thánh ngôn hiệp tuyển (1927-1963) dày 102 trang, do những chức sắc cao cấp của hội (Thượng phẩm Cao Quỳnh Cư, Bảo pháp Nguyễn Trung Hậu, Đầu sư Ngọc lịch Nguyệt – tức Lê Văn Lịch) biên soạn. Đây là một trong tuyển lựa chọn lời dạy của những đấng thần, thánh, tiên, phật.

Và những kinh kệ như Đại đạo Tam kỳ Phổ độ Kinh (1926), Kinh cao đài (1928), Kinh cúng lắp thêm thời thánh ngôn - cảm ứng - tang tế và mong siêu (1929), Kinh nhựt thời (1932), Kệ nhựt thời (1932), Tam nguơn giác nắm kinh (1932), Tam nguơn giác nuốm kinh (1932)…

Đáng chú ý, gồm một mảng sách yếu hèn chỉ giành cho nữ giới, hoặc về cuộc sống lứa đôi, chẳng hạn: Thánh thất nhơn ái nữ phái: Tam tòng tứ đức luận (1930), Huấn phụ nữ thánh ngôn (1931), Đạo mạch tri nguyên: Phu thê yếu đuối luận của Huê Chương (1929)…

Tư liệu dẫn chứng hoặc diễn giảng về tính chất hỗn tạp của đạo Cao Đài, như: Tam giáo đạo tổ hiệp nhứt lưu truyền (1928), Tiên phật hòa hợp tâm (1932)…

Đặc biệt là mọi ấn phẩm liên quan đến lịch sử có mặt và buổi giao lưu của đạo Cao Đài. Ở mảng tư liệu này, nguồn tiếng Pháp. Năm 1948 cùng 1949 tại Paris, Gabriel Gobron – đơn vị văn Pháp đôi khi là tín đồ gia dụng đạo Cao Đài - đến xuất bạn dạng hai ấn phẩm về lịch sử đạo Cao Đài là Histoire du caodaïsme với Histoire et philosophie du caodaïsme. Vào hai công trình xây dựng phẩm này, G. Gobron đang phân tích sứ mệnh của Thần linh học tập trong câu hỏi hình thành và cải cách và phát triển của đạo Cao Đài. Ông cũng trình làng giáo lý, giải pháp lệ, lễ nghi, tổ chức triển khai giáo hội; và nhận định: đạo Cao Đài có giá trị liên kết các phần tử, links những người đang sống và làm việc của thời hiện tại trong tất cả các địa phương, với những người đã bị tiêu diệt của thời vượt khứ, và sẵn sàng cho kiếp tái sinh vị lai.

Xem thêm: Khách Sạn Hoa Anh Đào Da Lat, Review Khách Sạn Hoa Anh Đào Giá Rẻ

Ngoài ra còn có các ấn phẩm vượt trội sau: Cultes et religion l’Indochine annamite (1928) của Geoges Coulet, Compte rendu de mandat de H. Marinetti, délégué au Conseil Supérieur des Colonies (Báo cáo về nhiệm kỳ của H. Marinetti) (1933), Etude sur le caodaïsme et ses dissidences in song ngữ Pháp Việt (1940).

Còn lại là chữ quốc ngữ, như: Đại đạo vấn đáp căn nguyên của Thái Thơ Thanh (1928), Cao Đài đàm: quái ác giáo nghị của Đặng Thúc Liêng (1928), Nói chuyện đạo nước mình của Nguyễn tứ Thức (1929), Cái án đạo Cao Đài của Đào Trinh tốt nhất (1929), Cải án Cao Đài của Băng Thanh (1929), Đại đạo căn nguyên của Nguyễn Trung Hậu (1930), Chánh tà thiệt luận phản đối Cao - Đài đàm quái quỷ - giáo nghị của Nguyễn Văn Kiết (1930).

Đây là nguồn tứ liệu quan trọng đặc biệt cho các sử gia lịch sử dân tộc tư tưởng, lịch sử tôn giáo hoặc các nghiên cứu và phân tích sử dụng để tìm hiểu, diễn giải, review lịch sử tôn giáo này. Vào đó, đáng để ý là nhì ấn phẩm mang ý nghĩa đối thoại dạn dĩ mẽ. Đó là: Cái án đạo Cao Đài (Đào Trinh Nhất, 1929). Trong biên khảo này, người sáng tác đã trình bày quá trình ra đời, giáo lý, phương pháp hành đạo của Cao Đài, như các hoạt động cơ cây bút (nghi lễ cầu cơ cùng chấp bút, là một trong những nền tảng của đạo Cao Đài) của các vị công chức dẫn đến sự thành lập của đạo Cao Đài. Với Đào Trinh Nhất đến rằng: đạo Cao Đài là 1 tà giáo, không có những chính kiến rõ ràng, luôn thể hiện sự láo tạp trong giáo lý, phương pháp hành đạo, cũng như cơ cấu tổ chức; vày đó, đạo Cao Đài vẫn “ngăn trở sự tiến hóa, bất lợi cho ngơi nghỉ dân gian và đào sâu hố phân làn giữa thống trị này với kẻ thống trị kia”. Lập tức, tác giả Băng Thanh viết Cải án Cao Đài phản biện lại. Người sáng tác Băng Thanh cho rằng sự tổng hợp giáo lý mà lại đạo Cao Đài thể hiện là 1 khía cạnh đạo đức, và nó thể hiện ý nghĩa sâu sắc sâu xa của đạo Cao Đài.

Năm 1930, Nguyễn Trung Hậu viết Đại đạo căn nguyên trình bày cụ thể về lịch sử hào hùng hình thành đạo Cao Đài. Người sáng tác không gửi quan điểm của bản thân mình vào trong bài xích viết, chỉ miêu thuật cụ thể những sự khiếu nại đã ra mắt trong đạo, từ những việc thu nhấn đệ tử đến sự việc trình Tờ Khai đạo lên cơ quan chỉ đạo của chính phủ Nam kỳ, trần thuật về Ngày khai đạo, sự khiếu nại quỷ phá trong ngày khai đạo… Đây rất có thể được xem là công trình định kỳ sử chi tiết của đạo Cao Đài từ khi manh nha hình thành cho đến khi dời cửa hàng thờ từ bỏ về chế tạo Tòa thánh Tây Ninh vào khoảng thời gian 1927.

Xem thêm: Hướng Dẫn Cách Xào Hủ Tiếu Mềm Siêu Ngon Càng Ăn Càng Thèm, Cách Xào Hủ Tiếu Mềm

Như vậy, hoàn toàn có thể coi các tư liệu về đạo Cao Đài trước 1945 tại việt nam đã cung ứng các tin tức về 3 góc nhìn của một tôn giáo, đó là: đức tin (được tạo thành dựng từ những huyền thoại, truyền thuyết, … về các đấng thần linh, hoặc sự vật vấn đề linh thiêng, linh nghiệm), việc thực hành nghi lễ, và những người dân thực hành nghi lễ của tôn giáo này.